İsrail İstihbaratının 7 Ekim Hamas Saldırısını Önleme Yetersizliğinin Açıklanması
Öz
İsrail istihbaratının gözlemlenen etkisizliği ve bunun devamında gelen Hamas saldırısı abdüktif akıl yürütme anlamında açıklama gerektiren bir durumdur. İsrail 7 Ekim 2023 Hamas saldırısını Gazze nüfusunu yok etmek ve sadece Gazze topraklarını değil Suriye, Lübnan ve Batı Şeria’da toprak elde etme amacı için bahane olarak kullandı. İsrail istihbaratı bu saldırıyı önceden biliyordu. Bu durumda iki abdüktif akıl yürütme açıklaması getirilebilir. Birinci akıl yürütme açıklaması saldırıdan evvel İsrail’in Hamas’ın böyle bir saldırıyı yapma yeteneğinde olamayacağını, Hamas’ın bu saldırıyı gerçekleştirebilecek kapasiteye sahip olmadığını düşünerek İsrail’in hemen tepki göstermediğini öne sürer. İkinci akıl yürütmesi ise İsrail’in bilerek Hamas’ın saldırı yapmasını sağladığını iddia eder. İki akıl yürütmede de İsrail’in gerekli koşullar ve ussallık varsayımı, yani kazançların kayıplarından fazla olan kararların alındığı tezi temel oluşturmakta ve ikinci akıl yürütme açıklaması güç kazanmakta. Özetle, İsrail saldırıya karşı intikam olarak Gazze’yi yerle yeksan etti ve stratejik önem arz ettiğini düşündüğü toprakları da ele geçirdi. Küresel politikalar anlamında ise Ukrayna-Rusya savaşının sona ermesi durumunda Trump’ın dikkatini daha çok Orta Doğu ve Çin’e kaydıracağı ve İsrail’e desteğini daha da arttıracağı gerçeği ortaya çıkmaktadır. Böyle bir politika seçimi Orta Doğu’da ve küresel çapta çatışmaları daha da körükleyecektir. Bu nedenle Ukrayna-Rusya savaşının sona ermesinin küresel güvenliğe nasıl etki edeceği de bir soru işareti olarak kalmaktadır.
Referanslar
Braithwaite, Richard B. Scientific Explanation: A Study of the Function of Theory, Probability and Law in Science, (Cambridge: Cambridge University Press, 1953).
Copi, Irving M. Introduction To Logic, (New York: Macmillan, 1961).
Dahl, Robert. “The Concept of Power.” Behavioral Science 2, 3 (1957): 202-203.
Dray, William H. “On Explaining How-Possibly”, The Monist 52, 3 (1968): 390-407.
Gardiner, Patrick L. Theories of History, (Glencoe, Illinois: The Free Press 1959).
Godfrey-Smith, Peter. An Introduction to the Philosophy of Science, (Chicago, London: The University of Chicago Press 2003).
Güner, Serdar Ş. “On Explaining Hamas 7 October Attack in the Global Context”, Israiliyat: Journal of Israeli and Judaic Studies 13, 1 (2023): 5-18.
Harman, Gilbert H. “The Inference to the Best Explanation,” The Philosophical Review 74, 1 (1965): 88-95;
Hempel, Carl and Paul Oppenheim, “Studies in the Logic of Explanation.” Philosophy of Science 15, 2 (1948): 567-579.
https://www.newarab.com/analysis/under-cover-gaza-war-israel-seizing-palestinian-land (Accessed on 5 February 2025)
https://www.reuters.com/world/middle-east/hamas-official-says-trumps-remarks-about-taking-over-gaza-are-could-ignite-2025-02-05/ (Accessed on 5 February, 2025).
https://www.bbc.com/news/world-middle-east-57152723
Israel Knew Hamas’s Attack Plan Over a Year Ago - The New York Times (accessed December 2, 2025)
Lipton, Peter. Inference to the Best Explanation (London: Routledge, 2004).
Nagel, Ernest. The Structure of Science: Problems in the Logic of Scientific Explanation, (London: Routledge 1961).
The Naksa: How Israel occupied the whole of Palestine in 1967 | Features | Al Jazeera; Israel to expand Golan Heights settlements after fall of Assad; Under cover of Gaza war, Israel is seizing Palestinian land (Accessed February 1, 2025)
Popper, Karl. The Logic of Scientific Discovery, (London: Hutchinson, 1959).
Raiffa, Howard. The Art and Science of Negotiation: How to resolve conflicts and get the best, (Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press, 1982).
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 İsrailiyat: İsrail ve Yahudi Çalışmaları Dergisi

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Articles published in this journal are licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) License. This license allows others to download your works and share them with others as long as they credit you, but they can’t change them in any way or use them commercially.
Bu dergide yayınlanan çalışmalar, Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası (CC BY-NC-ND 4.0) lisansı ile lisanslanmıştır. Bu lisans; üçüncü tarafların çalışmaya atıf yapmak şartıyla içeriği indirmelerine ve paylaşmalarına izin verir. Ancak içeriğin ticari amaçla kullanılmasına veya değiştirilerek dağıtılmasına izin vermez.